Fransa'da Atölyede Eski Pnömatik Silindirin Sızdırmazlığını Test Etmek

Atölyede rafın altında duran eski bir pnömatik silindir var; etiketi okunmuyor ama gövde alüminyum, çap yaklaşık 32 mm, strok 100 mm civarı. Hava girişine 6 bar verdiğimde piston yavaşça dışarı çıkıyor, geri dönüşte ise birkaç saniye içinde kendiliğinden kayıyor. Yani bir iç kaçak var ama nerede olduğunu bilmiyorum: piston keçesinde mi, gövde çiziklerinde mi, yoksa arka kapak contasında mı.

Önce silindiri tezgâha bağlayıp iki portu da kör tapa ile kapattım. Sonra bir portu küçük bir manometreye, diğerini regülatör çıkışına bağladım. Basıncı 4 bara ayarlayıp beslemeyi kestim ve 15 dakika bekledim. Manometre 4 bardan 3,2 bara düştü; yani dış sızıntı yok, kaçak içeride. Bu bana piston keçesini işaret etti ama kesin değil.

Gövdeyi söktüm. Silindir tüpünün iç yüzeyinde, strokun son 20 mm’sinde parmakla hissedilen hafif bir çizik var. Yeni keçe takmadan önce yüzeyi 800 numara zımpara ile ıslak olarak hafifçe geçtim, ardından temizleyip ince film yağ ile yağladım. Keçeyi değiştirdim, arka kapak contasını da yeniledim. Toplarken tork değerini bilmediğim için kapak cıvatalarını çapraz sırayla, elle sıkıp ardından 8 Nm’de durdum; daha fazlası alüminyum dişleri zorlar.

Testi tekrarladım: 4 barda 15 dakikada düşüş 0,1 barın altında kaldı. Piston artık kendiliğinden kaymıyor. Ancak bu test sadece statik sızdırmazlığı gösteriyor; dinamik çalışmada, özellikle düşük hızda, keçe hâlâ takılabilir. Bunu görmek için silindiri boşta 50 mm/s hızda birkaç dakika çalıştırdım ve sıcaklık artışına baktım; gövde ılıktan fazla ısınmadı.

Nerede işe yaramaz: Eğer çizik parmakla hissedilenden derinse zımpara yetmez, honlama gerekir; benim durumumda yüzeyseldi. Ayrıca manometre çok küçük hacimliyse ilk saniyelerde basınç düşüşü normaldir, bu yüzden ilk okumayı 30 saniye sonra almak daha doğru. Bir de kör tapalarda teflon bant kullanmayın; bant parçası valfe kaçabiliyor, sızdırmazlık için sadece conta yeterli.

Sizin atölyenizde benzer bir silindirde kaçağı piston keçesinden mi yoksa kapak contasından mı ayırt etmek için hangi yöntemi kullanıyorsunuz?